Setki koncertów, występy uznawanych na całym świecie muzyków oraz rzesze melomanów… Przez ostatnie 10 lat siedziba Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia (NOSPR) w Katowicach była świadkiem niezapomnianych wydarzeń. Z okazji jubileuszu 10-lecia NOSPR, 4 października br. w foyer odbył się wernisaż wyjątkowej ekspozycji pt. „Jak powstawał NOSPR / Architektura w procesie tworzenia 2008-2014”. Uroczyste otwarcie wystawy miało miejsce przed inauguracją kolejnego sezonu artystycznego.
W ciągu zaledwie 10 lat NOSPR zyskał status architektonicznej legendy i stał się wizytówką Katowic. 1 października 2014 roku zainaugurowano tu koncert z udziałem wielu znakomitości, w tym światowej sławy pianisty Krystiana Zimermana oraz nestora scen operowych Wiesława Ochmana, pod batutą wybitnego dyrygenta Aleksandra Liebreicha. Zanim jednak pasjonaci muzyki zasiedli w wygodnych fotelach sali koncertowej, przez ponad 6 lat zrealizowano ambitną architektoniczną wizję. Projekt, który zrodził się w pracowni Konior Studio, przekształcał się w trudnym i pełnym wyzwań procesie budowlanym. Wystawa „Jak powstawał NOSPR / Architektura w procesie tworzenia 2008-2014” dokumentuje ten wyjątkowy czas, a jej koncepcję oraz projekt stworzyli Tomasz Konior i Dominik Korosi.
NOSPR to wciąż najważniejsza przygoda w moim życiu, która nadal trwa i niemal codziennie jest jej dalszy ciąg. Kolejne części tej przygody dopisują kolejni spotkani tam ludzie, częste koncerty czy spontaniczne wizyty. Uwielbiam tam bywać, nie tylko słuchać muzyki, ale obserwować, jak żyje ten budynek i jego otoczenie. I właśnie czas jest tutaj najlepszym sprawdzianem. Cieszy mnie to, jak ten budynek stał się częścią miasta. Jak dojrzewa, bo o starzeniu jeszcze nie ma mowy. Mam nadzieję, że podobnym wrażeniem będziemy się dzielić po kolejnej dekadzie – podkreśla Tomasz Konior, główny projektant NOSPR.
Na początku była… książka
Inspiracją do powstania wystawy była publikacja „Dotknąć muzyki”, wydana w 2015 roku pod redakcją Marcina Szczeliny i Tomasza Malkowskiego, przy współpracy redakcyjnej Ewy Niewiadomskiej. Pomysłodawcą tej książki był Tomasz Konior, główny architekt siedziby NOSPR. Publikacja przybliża mozolny proces tworzenia tego fascynującego obiektu, opisując zarówno narodziny projektu, jak i kolejne etapy budowy. Na jej kartach przewijają się miejsca, zdarzenia i ludzie, którzy przyczynili się do realizacji tej wizji.
Fot. Bartek Barczyk
Twórcy oraz bohaterowie wystawy „Jak powstawał NOSPR / Architektura w procesie tworzenia 2008-2014” zainspirowali się tym samym założeniem, jednak zamiast słów wykorzystali obrazy. Prace przedstawione na wystawie są różnorodne, tak jak różni są ich autorzy, ale każda z nich emanuje pasją i emocjami.
Opowieść zaklęta w obrazach
Wystawa składa się ze szkiców Tomasza Koniora, rysunków projektowych wykonanych w pracowni Konior Studio oraz fotografii Bartka Barczyka, Wojciecha Radwańskiego i materiałów z archiwum Konior Studio.
Do NOSPR trafiłem jako fotoreporter „Gazety Wyborczej” – dokumentowałem wówczas koncerty jeszcze w starej siedzibie orkiestry. W ramach 70. urodzin orkiestry jako fotoreporter wybrałem się z NOSPR w podróż morską do Rygi, Tallina i Helsinek. Podglądałem muzyków ćwiczących w nietypowych miejscach, jak dolna część kadłuba Daru Młodzieży. Bardzo mnie to zainspirowało jako fotografa. Kiedy rozstałem się z mediami, swoje pierwsze kroki skierowałem właśnie do NOSPR. Chciałem coś przemyśleć, zastanowić się, jaki fotograficzny kierunek wybrać. Zacząłem więc fotografować backstage podczas koncertów orkiestry. Jeden z pierwszych koncertów, który fotografowałem, dyrygował Krzysztof Penderecki. Podczas bisów zostałem z nim sam na sam. Wtedy poczułem, że właśnie to chcę robić, fotografować wybitnych ludzi, być świadkiem tworzenia się historii – opowiada Bartek Barczyk, fotograf, pasjonat muzyki, którego zdjęcia współtworzą wystawę „Jak powstawał NOSPR/ Architektura w procesie tworzenia 2008-2014.
Fot. Grzesiek Mart
Każdy kadr czy szkic zaprezentowany na wystawie opowiada odrębną historię. Na zdjęciach uwiecznieni są znani kompozytorzy, którzy stanowią inspirację oraz wsparcie, a także osoby odwiedzające plac budowy. Rysunki i szkice dokumentują natomiast mozolny proces narodzin i realizacji projektu. W rezultacie powstała niezwykła mozaika składająca się z ulotnych chwil i wrażeń, które dzięki temu, że zostały uchwycone, nie odeszły bezpowrotnie w zapomnienie.
Jak podkreśla Tomasz Konior, od samego początku NOSPR był projektowany jako miejsce spotkań: Zależało nam na budowaniu wspólnoty wokół muzyki w samym sercu Katowic i Górnego Śląska poprzez różnorodną i atrakcyjną przestrzeń. Ona staje się drugim domem muzyków, chętnie odwiedzanym przez mieszkańców i gości, dającym idealne warunki dla uczestnictwa w koncertach, ale również dla spędzania czasu, biesiadowania, oglądania wystaw, zakupów w księgarni. To część miejskiej tkanki wpisującej się w lokalną tradycję i budującej tożsamość. Chciałbym, żeby ta architektura wrastała w świadomość mieszkańców, żeby była użyteczna, lubiana i trwała. Po 10 latach wygląda na to, że to się udało.
Wystawę „Jak powstawał NOSPR / Architektura w procesie tworzenia 2008-2014” można jeszcze oglądać w foyer siedziby Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach do 3 listopada 2024 roku.
Fot. Bartek Barczyk.
