Bliskość, siostrzeństwo i tkanina rozumiana jako język emocji oraz pamięci stają się głównymi tematami wystawy „Struktury bliskości”, prezentującej twórczość Moniki i Katarzyny Gwiazdowskich – sióstr bliźniaczek tworzących duet Monomoka. Ekspozycję można oglądać do 25 maja 2026 roku w Studiu Jaskółka przy ul. Wareckiej 8 w Warszawie.
Tkanina jako opowieść o relacji
Punktem wyjścia dla prezentowanych prac jest doświadczenie siostrzeństwa rozumianego nie tylko jako więź biologiczna, ale również intuicyjna forma porozumienia i wspólnego języka. Twórczość Moniki i Katarzyny Gwiazdowskich rozwija się właśnie pomiędzy tym, co wspólne, a tym, co trudne do wypowiedzenia słowami. Artystki traktują tkaninę jako medium pozwalające mówić o czasie, emocjach i relacjach. Tworzone przez nie szydełkowe struktury stają się materialnym zapisem bliskości – każda nić, pętelka i splot budują nie tylko formę wizualną, lecz także opowieść o pamięci, doświadczeniu i codziennym byciu razem.
– W twórczości Moniki i Katarzyny Gwiazdowskich tkanina staje się formą opowieści o relacji – o tym, co wspólne, intuicyjne i często niemożliwe do wypowiedzenia wprost. Każdy splot można czytać jako zapis bliskości, pamięci i procesu, który łączy osobiste doświadczenie z uniwersalną potrzebą spotkania – mówi Sylwia Szymaniak, kuratorka wystawy.


Od rękodzieła do autonomicznego języka sztuki
Szydełkowanie i haft ręczny – techniki głęboko zakorzenione w tradycji – zostają przez duet Monomoka przekształcone w narzędzia współczesnej ekspresji artystycznej. Artystki odwołują się do historii kobiecego rękodzieła jako formy wspólnego spędzania czasu, budowania więzi i dzielenia się doświadczeniami. W ich interpretacji tradycyjne techniki zyskują jednak nowy wymiar. Tkanina przestaje być jedynie formą użytkową i staje się autonomicznym medium sztuki – otwartym na intuicję, eksperyment i proces twórczy.
Istotnym elementem wystawy jest także relacja między materią a naturą. Włókno – organiczne i podatne na zmiany – niesie ślady wzrostu, rozpadu i przemijania. Dzięki temu prezentowane obiekty można odczytywać jako struktury emocjonalne oraz zapis relacji i czasu.


Wielkoformatowe obiekty i osobiste struktury pamięci
Działalność Monomoki sięga dzieciństwa sióstr Gwiazdowskich, kiedy pojawiły się pierwsze próby szydełkowania. Z czasem praktyka związana z projektowaniem wnętrz, wzornictwem i architekturą zaczęła ewoluować w stronę działań artystycznych opartych na tkaninie.
Naturalną konsekwencją tej drogi było odejście od niewielkich, użytkowych form na rzecz abstrakcyjnych, wielkoformatowych realizacji o charakterze rzeźbiarskim. Powstające obiekty tracą pierwotną funkcję i stają się przestrzeniami doświadczenia oraz osobistymi strukturami pamięci.
Monomoka – duet artystyczny i projektowy
Monomoka to duet tworzony przez Monikę i Katarzynę Gwiazdowskie – artystki wizualne i architektki mieszkające oraz pracujące we Wrocławiu. Nazwa studia łączy słowo „mono”, odnoszące się do jedności i wspólnoty, z pierwszymi sylabami imion założycielek.
Artystki ukończyły Wydział Architektury Politechniki Wrocławskiej i od lat działają na styku projektowania wnętrz, wzornictwa oraz tkaniny artystycznej. Ich prace prezentowano m.in. podczas Maison et Objet w Paryżu, Beijing Design Week czy International Furniture Fair Singapore, gdzie w 2013 roku duet otrzymał Grand Award oraz Merit Award.

Wystawę „Struktury bliskości” można oglądać do 25 maja 2026 roku w Studiu Jaskółka przy ul. Wareckiej 8 w Warszawie.
Zdjęcia: materiały prasowe.