19 czerwca 2025 roku w Muzeum Śląskim w Katowicach zostanie otwarta wyjątkowa wystawa „Nie jesteś sama: Outsiderki w sztuce 2025”, prezentująca dzieła dziesięciu brytyjskich artystek związanych z nurtem outsider art. Ekspozycja to część programu UK/Poland Season 2025, międzynarodowej inicjatywy kulturalnej mającej na celu budowanie dialogu między Polską a Wielką Brytanią poprzez sztukę.
Sztuka spoza systemu
Wystawa prezentuje twórczość kobiet, które działają poza głównym obiegiem instytucjonalnym – często w izolacji, niejednokrotnie bez formalnego wykształcenia artystycznego. Ich prace powstają z potrzeby ekspresji, jako forma komunikacji, przetrwania czy duchowej praktyki. Malarstwo, rzeźba, kolaż, haft, performance i instalacje multisensoryczne – różnorodne techniki i tematy tworzą wspólnie narrację pełną emocji, intensywności i autentyzmu. Wśród artystek znalazły się m.in. Mahla Amatina i Elinor Rowlands – autorki eksperymentalnych instalacji, Yvonne Mabs Francis – malarka o symboliczno-surrealistycznym języku, Kim Noble – performerka, której prace poruszają tematy wykluczenia i traumy, Delaine Le Bas – romska artystka i aktywistka oraz Kate Bradbury – autorka rzeźb z miejskich znalezisk.
To twórczynie, dla których outsider art to nie styl, ale sposób życia – silny, nieoszlifowany głos osobistego doświadczenia.
Katowice i Bournemouth – siostrzane wystawy
Ekspozycja w Katowicach to nie tylko prezentacja sztuki brytyjskich artystek – to również kontynuacja działań Muzeum Śląskiego w zakresie prezentacji sztuki nieprofesjonalnej. Instytucja ta posiada największą w Polsce kolekcję dzieł outsider art i art brut, co czyni ją naturalnym gospodarzem tej wystawy. „Nie jesteś sama” stanowi dopełnienie zeszłorocznej ekspozycji „Pierwiastek żeński”, skupionej na polskich outsiderkach.
Wystawa ma również swoją siostrzaną odsłonę w Wielkiej Brytanii – „You’re Not Alone – Women in Art 2025”, którą zobaczyć będzie można w Boscombe Arts Depot w Bournemouth. Obie ekspozycje prezentują prace tych samych artystek, ale w różnych konfiguracjach, co pozwala ukazać ich twórczość z wielu perspektyw.
Sztuka jako forma porozumienia
Wystawa „Nie jesteś sama” to część programu UK/Poland Season 2025 – wielowątkowego projektu kulturalnego obejmującego ponad 100 wydarzeń w 40 miastach Polski, Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej. Projekt realizowany jest przez British Council, Instytut Adama Mickiewicza, Instytut Kultury Polskiej w Londynie oraz wspierany przez polskie Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego i Ministerstwo Spraw Zagranicznych.
Wydarzenie w Katowicach to nie tylko wystawa – to przestrzeń dialogu, w której sztuka pozwala przekroczyć granice – społeczne, kulturowe, mentalne. I pokazuje, że nawet najbardziej indywidualny głos może wybrzmieć mocno, kiedy znajdzie wspólną przestrzeń z innymi.
„Nie jesteś sama: Outsiderki w sztuce 2025”, Muzeum Śląskie w Katowicach
19 czerwca – 26 października 2025
Współorganizator: BEAF Arts
Program: UK/Poland Season 2025
