Twórczość Magdaleny Lenartowicz rodzi się z potrzeby bezpośredniego kontaktu z materią – dotyku, ciężaru tkaniny, powolnego wnikania pigmentu w jej strukturę. Artystka, której prace prezentowano m.in. w Warszawie, Nowym Jorku, Monako, Paryżu oraz podczas Scope Miami Art, odchodzi od rozumienia obrazu jako zamkniętego, skończonego obiektu. Zamiast tego proponuje myślenie o malarstwie jako procesie: rozciągniętym w czasie, częściowo nieprzewidywalnym i opartym na dialogu z naturą. Jej obrazy powstają na naturalnych tkaninach – lnie, bawełnie i jedwabiu – barwionych pigmentami pochodzenia organicznego i mineralnego. To praktyka, w której tworzenie staje się współuczestnictwem. – Nie myślę o obrazie jako o czymś, co „tworzę”. Bardziej jako o czymś, w czym uczestniczę – mówi artystka.
Tkanina jako pole relacji
Wybór materiału nie jest w tej twórczości neutralny. Len, bawełna i jedwab różnią się strukturą, ciężarem oraz sposobem przyjmowania barwnika. Len wnosi surowość i materialną gęstość, jego włókna zachowują ślad gestu. Bawełna pozwala pigmentowi głęboko wniknąć w strukturę, tworząc nasycone, miękkie przejścia tonalne. Jedwab natomiast operuje światłem – delikatnie je odbija, subtelnie je rozprasza. To właśnie tkanina często wyznacza kierunek pracy. Jej właściwości determinują zachowanie koloru w czasie, jego intensywność i zmienność. Obraz nie powstaje „na” materiale – powstaje z nim.
Pigment i czas
Pigmenty stosowane przez Lenartowicz mają różnorodne źródła. Obok barwników kupowanych artystka tworzy własne – z kawy, minerałów, materiałów organicznych. Ich niestabilność nie jest wadą, lecz istotą procesu. Kolor reaguje na wodę, temperaturę, czas schnięcia. Później – już w przestrzeni ekspozycyjnej – wchodzi w relację ze światłem i obecnością widza.
Proces barwienia jest powolny. Warstwy nakładane są etapami, suszenie trwa dniami lub tygodniami. Czas nie stanowi tła, lecz aktywnego współtwórcę dzieła. Kolory dojrzewają, przesuwają się tonalnie, czasem bledną. Te przemiany nie oznaczają utraty – są kontynuacją życia obrazu. – Lubię myśl, że prace nie są zamrożone. Że zmieniają się razem z przestrzenią, światłem, obecnością widza – podkreśla artystka.
Gest sprzeciwu i zaproszenie do uważności
Naturalne barwienie ma w praktyce Lenartowicz również wymiar symboliczny. To wybór prostoty i świadoma rezygnacja z pełnej kontroli. W świecie nadprodukcji i natychmiastowych efektów jej malarstwo proponuje spowolnienie – zgodę na nieprzewidywalność i współpracę z materią jako równorzędnym partnerem.
Doświadczenie odbiorcy jest tu równie ważne jak sam proces twórczy. Obrazy nie domagają się szybkiej interpretacji. Zapraszają do uważnego, niemal cielesnego odbioru – do śledzenia faktur, subtelnych zmian światła, delikatnych przesunięć barwy. – Chciałabym, żeby to było spotkanie. Chwila zatrzymania, w której widz może po prostu być z obrazem – mówi artystka.
Twórczość Magdaleny Lenartowicz to malarstwo, które nie kończy się w momencie opuszczenia pracowni. To materia, która pamięta – czas, gest, wodę, światło – i która nadal żyje, zmieniając się wraz z przestrzenią i obecnością człowieka.
