W Muzeum Narodowym w Krakowie trwa czwarta odsłona cyklu „4 x nowoczesność”, prezentująca panoramę polskiej sztuki, architektury i designu od końca XIX wieku do współczesności. Wystawa „TRANSFORMACJE. Nowoczesność w III RP” poświęcona jest twórczości artystycznej i projektowej po 1989 roku. Wśród eksponatów znalazł się jeden z bestsellerów marki Bizzarto – fotel Bofii zaprojektowany przez Grynasz Studio. Ten wielokrotnie nagradzany mebel, inspirowany twórczością postmodernistycznego architekta Ricardo Bofilla, dołączył do grona najważniejszych obiektów współczesnego polskiego wzornictwa.
Dynamiczny pejzaż projektowy w III RP
Po 1989 roku polski design przeszedł dynamiczną transformację, odzwierciedlając zmiany społeczno-ekonomiczne i kulturowe. Lata 90. to okres eksplozji postmodernizmu, który negował dotychczasowe konwencje, wprowadzał różnorodność form i czerpał inspiracje zarówno z historii, jak i popkultury. Kolejna dekada przyniosła renesans modernizmu, który do dziś dominuje w myśli projektowej, kładąc nacisk na funkcjonalność, racjonalność i optymalizację formy. Jednocześnie rosnące znaczenie personalizacji sprawia, że współczesny design dostosowuje się do indywidualnych potrzeb użytkowników, łącząc innowacyjność z unikalnym charakterem.
Design jako odbicie rzeczywistości
Projektowanie od zawsze było odbiciem rzeczywistości – społeczeństwa, polityki, gospodarki i technologii. Jak zauważa Marta Niemywska-Grynasz, wystawa w Muzeum Narodowym w Krakowie pokazuje, jak różne dziedziny twórczości łączą się i wpływają na siebie nawzajem.
Na przykładach realizacji architektonicznych, wzorniczych, obiektach ceramicznych, malarstwie czy tkaninie artystycznej, kuratorzy tej wystawy prowadzą widza przez różne formy kreacji, będące odpowiedzią na daną sytuację geopolityczną, gospodarczą, społeczną – mówi projektantka.
Kuratorzy ekspozycji – prof. dr hab. Czesława Frejlich, Alicja Kilijańska, Joanna Regina Kowalska, Agata Małodobry, prof. dr hab. Andrzej Szczerski i dr Katarzyna Uchowicz – podkreślają, że wystawa ukazuje poszukiwania tożsamości w dialogu z historią i lokalnymi tradycjami, relacje człowieka z naturą oraz kontekst społeczny, w jakim powstają współczesne projekty. Z kolei Dawid Grynasz zwraca uwagę na szeroki kontekst ekspozycji.
Nasza kultura materialna, a więc to, czym się otaczamy, jakich wyborów konsumenckich dokonujemy, jaki styl życia na tej bazie rozwijamy, jest wypadkową bardzo złożonej mozaiki czynników – komentuje projektant. – W związku z tym odwiedzający krakowską wystawę mogą zarówno skupić się na analizie poszczególnych obiektów, jak i zobaczyć w makroskali ekspozycji, w jaki sposób prądy myślowe i trendy łączą się, tworząc krajobraz polskiej sceny kreatywnej – dodaje.
Fotel Bofii – ikona nowoczesnego wzornictwa
Na wystawie w Muzeum Narodowym w Krakowie znalazły się prace czołowych polskich projektantów działających po 1989 roku. W tym prestiżowym gronie nie mogło zabraknąć Grynasz Studio, którego liczne realizacje dla marki Bizzarto stanowią istotny wkład w rozwój współczesnego wzornictwa. W aranżacji przygotowanej przez Magdalenę Bujak zaprezentowano fotel Bofii – mebel, który łączy w sobie inspiracje modernizmem i postmodernizmem. Jak to możliwe?
W naszych projektach często odwołujemy się do historii architektury i designu. Jest to dla nas naturalna ciągłość idei, a także forma czerpania z tożsamości projektowej. Oboje skończyliśmy liceum plastyczne i studia artystyczne. Dużo podróżujemy. Każdy z naszych projektów jest zarazem odpowiedzią na potrzeby zleceniodawcy, jak i zapisem tego, co nas fascynuje, zasila, inspiruje – tłumaczy Dawid Grynasz. – W przypadku fotela Bofii sięgnęliśmy do twórczości hiszpańskiego architekta postmodernisty, Ricardo Boffila. Charakterystyczna linia podłokietników i poduszek przywodzi na myśl detale budynków mistrza, a kolorystyka zaproponowanych przez nas tkanin nawiązuje do barw południa Hiszpanii – opisuje.
Elegancja, ergonomia i zrównoważony design
Bofii to nie tylko estetyka – to również mistrzostwo rzemiosła i dbałość o detale. Minimalistyczna forma wymaga najwyższej precyzji wykonania, a jakość materiałów sprawia, że mebel zachowuje swój wygląd i funkcjonalność przez lata.
Bardzo dużo uwagi poświęciliśmy ergonomii – potwierdza Marta Niemywska-Grynasz. – Wysokość podłokietników oraz cofnięta podstawa zapewniają komfortowe użytkowanie fotela również osobom z ograniczeniami sprawności ruchowej czy w starszym wieku – podkreśla. – Fotel Bofii pokazuje nasze podejście do pracy projektanta. Oprócz walorów estetycznych, łączy kwestie funkcjonalności, designu zrównoważonego oraz szeroko rozumianej dostępności – dodaje Dawid Grynasz.
Przyszłość polskiego designu
Cykl „4 x nowoczesność” będzie miał swoją kontynuację. Zebrana wiedza i doświadczenia zostaną wykorzystane do opracowania stałej ekspozycji w gmachu dawnego hotelu Cracovia, który po adaptacji stanie się nowym oddziałem Muzeum Narodowego w Krakowie, poświęconym architekturze i wzornictwu XX i XXI wieku. Możliwe, że fotel Bofii stanie się jednym z eksponatów tej przyszłej kolekcji.
Tymczasem sukces Grynasz Studio nie ogranicza się do polskiej sceny designu. Bofii został wyróżniony prestiżową nagrodą German Design Award 2025, a Grynasz Studio zdobyło również uznanie za stolik kawowy Tondo z oferty Bizzarto. Pracownia znalazła się na prestiżowej liście AD100, obejmującej setkę najważniejszych projektantów i architektów z Polski oraz świata.
Fotel Bofii to nie tylko doskonały przykład nowoczesnego wzornictwa, ale także symbol ewolucji polskiego designu po 1989 roku. Wystawa „TRANSFORMACJE. Nowoczesność w III RP” przypomina, że najlepsze projekty powstają w dialogu z przeszłością, odpowiadając na potrzeby współczesnego świata.
Fot. i oprac. na podst.: mat. prasowy Bizzarto.
